Geld of drive?
Er zijn eigenlijk twee manieren om naar je bedrijf te kijken. Je wilt geld verdienen en je zoekt er een dienst bij, of je hebt een drive en daarom wordt het een bedrijf. Ik geloof dat dat laatste beter is, en uiteindelijk ook tot succes leidt, want we zien juist dat bedrijven die vooral op geld en groei jagen hun kernwaarden loslaten, en daarmee hun klanten in de problemen brengen.
Bij mij zijn die kernwaarden fundamenteel, en dat verklaart misschien ook waarom ik me na ruim dertig jaar in streaming nog steeds kan opwinden over hoe dingen gaan, en me graag in blijf zetten voor verbetering.
Die kernwaarden zijn nu belangrijker dan ooit. Bovendien: practice what you preach. Je kunt niet roepen dat je kernwaarden belangrijk vindt en het daar vervolgens bij laten. Daarom gaan Jet-Stream en StreamZilla zo ver in compliance.
Dat ik me ook buiten mijn bedrijf inzet voor privacy, digitale soevereiniteit en een eerlijke markt, wordt me wel eens uitgelegd als lobbyen voor eigen gewin. Dat is de wereld op zijn kop, want de volgorde is precies andersom. Ik sta niet voor soevereiniteit omdat ik een soeverein bedrijf heb, ik heb een soeverein bedrijf omdat ik voor soevereiniteit sta.
Ik sta niet voor soevereiniteit omdat ik een soeverein bedrijf heb, ik heb een soeverein bedrijf omdat ik voor soevereiniteit sta.
Wie dezelfde waarden al dertig jaar uitdraagt, ook toen er nog geen markt voor was, doet dat niet voor de snelle winst. Dat het zakelijk ook loont, is geen agenda, maar het bewijs dat het werkt en wordt gewaardeerd.
Onze kernwaarden
Jet-Stream is geboren uit kernwaarden, niet uit een verdienmodel. Techniek was nooit de drijfveer, maar het middel:
- Vrijheid: je recht om te zijn wie je bent en je te uiten zoals je wilt, en je kennis en creativiteit te delen met wie je wilt, zonder dat iemand je daarin kan belemmeren.
- Privacy: jouw media en de data over je kijkers zijn van jou, niet van ons en niet van derden en mogen nooit tegen je worden gebruikt.
- Onafhankelijkheid: digitale soevereiniteit, zodat geen platform, leverancier of buitenlandse overheid je dienst op slot kan zetten en je vrijheid en onafhankelijkheid afneemt.
- Groen: gecertificeerde groene stroom en zuinige techniek, want vrijheid die de rekening en de problemen doorschuift naar de volgende generatie is geen vrijheid.
- Mensen: we werken met mensen die dezelfde waarden onderschrijven.
- Kwaliteit en innovatie: open standaarden, een open architectuur en een dienst die 24x7 draait.
Dat zijn universele waarden, maar ik vind ze bovenal Europees, Nederlands, en ook nuchter Gronings. Ze zijn niet bedacht voor een folder, want ze waren er al voordat er een bedrijf was. Hieronder lees je waar ze vandaan komen.
Vrijheid: waar het in 1994 begon
Even terug naar 1994. Ik was al sinds 1993 bezig met het ontwerpen en bouwen van websites voor poppodium Simplon in Groningen, en met het uploaden van concertfoto's, geluidsfragmenten en korte videoclips van lokale bands. Dat duurde soms een uur per clip, maar dat maakte niet uit, want de belofte van het web was geweldig: eindelijk konden gewone burgers en bedrijven hun kennis, ideeën en creativiteit met elkaar uitwisselen, zonder dat iemand bepaalde of je daar een licentie voor moest hebben.
Video, en vooral live video, is magisch. Het komt het dichtst bij de echte beleving, en audio en video brengen informatie en emotie zo efficiënt over als geen ander medium. Waar ik me aan stoorde was dat er enerzijds ontzettend veel gave muziek was, met coole concerten, en anderzijds een dichtgetimmerd monopolie op muziek, op radio en op tv. Zonder etherfrequentie was je kansloos, en zonder diepe zakken kwam je nooit op de kabel.
Het internet beloofde een revolutie, maar die moest nog wel even doorbroken worden. Daarom gingen we live uitzenden. Op vrijdag 4 november 1994 zetten Gerad, Rudo en ik een Mac met een videograbber in de Bovenbar van Simplon, plakten een telefoonlijn aan het plafond en stuurden livebeelden via een 28k8-modem het web op. Het was maar een klein schermpje van zo'n 200 bij 150 pixels, met één à twee beelden per seconde, zonder geluid (best belangrijk bij een concert), en we hadden maar vier kijkers.
Maar het was live, en dat was een doorbraak. Ineens konden een paar gastjes met een computer en een modem live uitzenden en de hele wereld bereiken. Gewoon open, op het world wide web, met alleen een browser, zonder plugins, zonder speciale verbindingen en zonder dat iemand ons toestemming hoefde te geven of grote sommen geld eiste. Het hele verhaal, inclusief de documentaire Ready Set Rock 'n Roll, staat op 25yearsstreaming.com.
Tegenwoordig staan we er niet eens meer bij stil wat er allemaal bij komt kijken bij videostreaming, internetradio, podcasting en live televisie. Het heeft traditioneel televisiekijken vervangen, zowel technisch als in ons gedrag. YouTube kwam pas elf jaar na die eerste stream, Netflix begon pas in 2007 met streamen.
Vrijheid en privacy staan weer onder druk
Het ging me om die bevrijding, de liberalisering, de democratisering: dat niemand voor jou kan bepalen wat je wel en niet mag uitzenden. Dat was toen een doorbraak, en lekker disruptief. Maar nog steeds worden we ingeperkt.
Toen waren het overheidslicenties, omroepen en kabelmaatschappijen die alles bepaalden. Nu, 32 jaar later, hebben we te maken met kill switches, waarbij techniek wordt ingezet om mensen de mond te snoeren of dwars te zitten, en om een digitale uitgestotene van ze te maken.
Platforms bepalen wat er gezien mag worden, en hun regels van morgen zijn anders dan die van vandaag. Wetten die buiten Europa zijn geschreven werken hier gewoon door. Dat dit geen theorie is, bleek in 2025, toen de hoofdaanklager van het Internationaal Strafhof in Den Haag na Amerikaanse sancties zijn Microsoft-mail kwijt was. Vervang mail door je videoplatform, en je livestream, je kanaal en je archief kunnen net zo goed instant uit, wellicht voor altijd. Dat is ernstig.
Daarnaast is er het probleem van privacy. Wie kijken er allemaal mee met waar jij naar kijkt? Van wie zijn die spionagegegevens eigenlijk, waar staan ze, onder welke jurisdictie, en wat kunnen ze er (naast AI's mee trainen) nog meer mee doen? Je publiek is een product geworden dat wordt opgeslagen, bekeken en verhandeld. Niet door jou, maar over jou.
Beide zijn vervelend voor jou als organisatie, maar ook voor je klanten en voor je kijkers. Maar nog belangrijker: het beperkt zich niet tot jouw organisatie of jezelf, want het ondermijnt de vrijheid van zovelen, en het staat op zeer gespannen voet met de rechtsstaat en de democratie, want ook die komen door zulke praktijken onder druk te staan. De Cambridge Analytica-affaire kan zomaar weer gebeuren: data over waar jij naar kijkt kan tegen je worden gebruikt, je kunt ermee worden gemanipuleerd, en hele verkiezingen kunnen ermee worden beïnvloed. Het druist in tegen alles waar wij voor staan.
Groen, mensen en kwaliteit in de praktijk
Groen is een bewuste keuze. We kopen sinds 2004 gecertificeerde groene stroom in, een jaar na de oprichting van Jet-Stream, en zijn dus al 22 jaar duurzaam. Daar selecteren we onze leveranciers op, net als op digitale soevereiniteit en respect voor privacy. Groen is ook efficiënt: met hardwareversnelling in onze MaelStrom-transcoders besparen we zo'n 89 procent energie. We waren de eerste in de markt met NETINT-hardwareversnelling, snel gevolgd door partijen die niet vanuit kernwaarden werken maar opportunistisch zijn.
Bij Jet-Stream werken we met mensen die dezelfde waarden onderschrijven. Het is logisch dat je als founder je DNA op je bedrijf legt, maar het is beter als iedereen die waarden ook echt deelt. Het interesseert ons niet waar je vandaan komt, wel waar we met z'n allen heen willen.
Uiteraard staan we ook voor kwaliteit en innovatie. Die innovatiekracht blijkt wel uit onze geschiedenis, met vele industry firsts: van de eerste livestream in 1994 en het eerste streaming-CDN in 1997, via live 3GPP-mobiele streaming in 2003, tot multi-CDN met Airflow in 2015 en de Privacy Player zonder trackers in 2019. Kwaliteit gaat ook over compliance aan standaarden, over open standaarden en een open architectuur, zodat klanten niet vastzitten en niet op kosten worden gejaagd. Kwaliteit gaat er ook over dat je 24x7 een redundante, robuuste dienst draait, en daar innoveren we nog altijd in door. Meer daarover lees je in onze missie en visie. Compliance is bij ons dus geen vinkje om even door een tender te kunnen komen, maar het is gebaseerd op diepe overtuigingen.
Washing is geen kernwaarde
Waar ik me aan stoor, zijn partijen die klakkeloos roepen dat ze ook hetzelfde bieden. Een groen logo op de site, een privacyparagraaf in de voorwaarden, "sovereign" in de pitch. Of van die vage termen als 'GDPR aligned'. Dat is makkelijk gezegd, want een claim kost niets. Maar wie de kernwaarden mist, houdt zijn klanten voor de gek, en dat raakt uiteindelijk ook hun kijkers.
- Greenwashing: groen roepen, beloften over de toekomst doen, maar draaien in een hyperscaler-cloud zonder te weten of te laten zien welke stroom er werkelijk doorheen gaat, of compenseren met certificaatjes in plaats van verbruik te verminderen.
- Privacywashing: "wij respecteren je privacy", terwijl de player trackers van derden laadt, de analytics persoonsgegevens bevatten en de data van de leverancier blijkt te zijn in plaats van van de klant.
- Sovereign-washing: een Europees logo of een datacenter in Frankfurt, terwijl de software, analytics, het beheer, de CDN's of het moederbedrijf onder Amerikaanse wetgeving vallen. Dan zit de kill switch er gewoon nog in, alleen een beetje verstopt.
Het verschil zit niet in de folder, maar in de architectuur en in de keuzes die je al jaren maakt als niemand kijkt. Kun je je data meenemen als je weg wilt? Wie heeft er toegang tot je logs? Welke jurisdictie kan je dienst op slot zetten? Waar komt de stroom vandaan, en kan je leverancier dat aantonen? Zo moet jij ook jouw leveranciers toetsen, want wie dat niet doet, neemt de risico's van een ander over.
Dezelfde vraag als in 1994
In 1994 waren een paar gastjes in een keuken naast een veel te hard spelende band genoeg om het verschil te maken. Dat is nog steeds zo. De vraag van toen ligt opnieuw op tafel: wie bepaalt of jij mag delen wat je weet en wat je maakt? Ons antwoord is niet veranderd: jij.
Wie bepaalt of jij mag delen wat je weet en wat je maakt? Ons antwoord is niet veranderd: jij.
Daarom bouwen we aan StreamZilla, een Europees alternatief voor YouTube en Vimeo, onder Europees recht, in Europese handen, groen en zonder dat iemand over je schouder meekijkt. Lees ook het StreamZilla-manifest.
Het goede nieuws is dat compliance aan die kernwaarden niet duurder hoeft te zijn, integendeel. Omroepen kunnen bij ons wel 75 procent op hun storagekosten en 50 procent op hun CDN-kosten besparen, want wij nemen, in tegenstelling tot andere partijen, wel de moeite om efficiënte encoding, bitrates en packaging toe te passen. Ook dat is compliance: de extra stap zetten voor je klanten. Zo wordt hun compliance hard, onderbouwd, meetbaar en verifieerbaar.